logo Nasza Szkapa
logo Nasza Szkapa

Forum dyskusyjne

Czat

Szkapowicze

Nasze Szkapy

Nasze Stajnie

Spotkania

Galeria

Poradnik Szkapowy

Dla początkujących

Pytania i odpowiedzi

Tajemnica Join-up

Opracowania

Kącik artystyczny

Pomóż koniom

Linkownia

Strona główna

4. Prawidłowy dosiad




Uwaga! O dosiadzie napisano już tomy. Z oczywistych względów podane nizej informacje należy traktować jako zasygnalizowanie tylko pewnych spraw.

Dosiadem nazywamy zarówno położenie (układ) poszczególnych części ciała jeźdźca na koniu, jak też dążenie do zachowania równowagi (balansu) w siodle przy zachowaniu przy tym odpowiedniego rozluźnienia i podążaniu za ruchem konia.

Tułów jeźdżca powinien być wyprostowany pionowo i spoczywać w najgłębszym punkcie siodła. Nogi nie powinny nadmiernie ściskać boków konia. Plecy powinny być wyprostowane, ale nie należy nadmiernie (sztucznie) wypinać klatki piersiowej. Dobry dosiad powinien być wygodny i dla jeźdźca, i dla konia.


Najczęściej popełniane błędy w dosiadzie to:

* dosiad fotelowy - odchylanie tułowia od pionu do tyłu, przy czym uda są przesunięte do przodu,
* dosiad widłowy - pochylanie całego ciała do przodu, przy czym nogi są przesunięte do tyłu,
* dosiad garbaty - garbienie pleców, powodujące odchylanie tułowia od pionu do tyłu,
* dosiad sztywny - nadmierne usztywnienie tułowia jeźdźca przy wypinaniu klatki piersiowej,
* dosiad płytki - małe rozciągnięcie ud powoduje złe przyleganie łydek do boków konia.


Do uzyskania prawidłowego dosiadu stosuje się ćwiczenia:

* napinanie krzyża - ćwiczenie polegające na napięciu dolnej partii pleców przy jednoczesnym wypychaniu bioder ku przodowi, jak na huśtawce lub przy kiwaniu się na stołku;
* wypychanie bioder ku górze w pozycji leżącej z nogami ugiętymi w kolanach - z obu stron naprzemiennie lub jednocześnie;
* przesuwanie przedmiotów na wysokości bioder (jednym lub drugim biodrem);
* jazda na oklep lub tylko na derce, przymocowanej cienkim popręgiem lub na siodle woltyżerskim;
* jazda bez strzemion;
* ćwiczenia ogólnorozwojowe (gimnastyka), szczególnie: rozciągające;
* prawidłowe wykonania półparad (z pogłębieniem dosiadu przez wyprostowanie w siodle i wstrzymujące działanie łydek).


Zalecane są też inne ćwiczenia na koniu (np. z piłką), jednakże czasem ich przesadne stosowanie może prowadzić do utrudnienia uzyskania równowagi. Należy też pamiętać ,że nieprawidłowy dosiad może wynikać z wad postawy (budowy) jeźdźca lub z usztywnienia, zwiazanego ze strachem przed jazdą konną.

Dosiad "przepisowy" nie zawsze jest dosiadem poprawnym. Nadmierne korygowanie pozycji jeźdźca przez trenera i ślepe dążenie do osiągnięcia jej pięknej formy może prowadzić do usztywnienia w siodle. Usztywniony jeździec nie może utrzymać swobodnej równowagi. Równowaga ta jest niezbędna, jej brak utrudnia koniowi ruch. Tylko jeździec w równowadze może poprawnie oddziaływać na konia przemieszczeniem środka ciężkości. Tylko jeździec w równowadze może prawidłowo podążać za ruchem konia (zwłaszcza w kłusie).

Równowaga powinna być zachowana w rozluźnieniu, tj. przy napiętych tylko tych partiach mięśni, które są niezbędne do jazdy. Niewskazana jest również sztywność lub wyginanie stawów nadgarstkowych i dłoni, które uniemożliwiają uzyskanie odpowiedniego kontaktu z pyskiem konia przez wodze i właściwe stosowanie pomocy.


Ważne dla prawidłowego dosiadu jest:

* odpowiednie ułożenie łydek i stóp - zawsze mięśnie łydek (nie pięty !) powinny przylegac lekko (!) do boków konia; w ustalonym stanie jazdy łydka nie powinna się przesuwać po boku konia; stopy powinny być ustawione nieco tylko rozbieżnie do boków. * odpowiednie dobranie długości strzemion - stopa powinna opierać się o podkładki strzemion w swej najszerszej części, pozycja stopy z piętą w dole powinna być naturalna, niewymuszona. Kolana powinny być stosunkowo nisko. Nadmierne skrócenie strzemion sprzyja dosiadowi fotelowemu i przesuwaniu się jeźdźca ku tyłowi.
* zamknięcie kolan - stałe przyleganie do boków konia (nie ściskanie !)


W. Museler - "Nauka jazdy konnej":

"Często słyszy się pogląd, że prawidłowy dosiad jest podstawą jazdy konnej. Postawa jeźdźca na koniu jednak jest w najdrobniejszych szczegółach zależna od pomocy, jakimi chce on na niego oddziaływać. Dosiad i właściwy sposób stosowania pomocy są nierozerwalnie związane z wyczuciem jeździeckim."

"Przez dosiad jeźdźca rozumie się często tylko jego postawę na koniu, układ części jego ciała. Jest to mniemanie niesłuszne, gdyż określenie to ma dużo szerszy i ważniejszy zakres. Dosiad określa, czy jeździec:
- utrzymuje się w siodle tylko przez zachowanie równowagi (balansu),
- siedzi na koniu rozluźniony
- podąża za ruchem konia."

"...Swobodne ułożenie poszczególnych części ciała jeźdźca po opanowaniu powyższych elementów będzie dyktowane rodzajem działań, jakimi wpływać on będzie na konia. Stąd też ułożenie łydek i rąk oraz postawa tułowia jeźdźca nie będą omawiane w rozdziale traktującym o nauce dosiadu, lecz połączone zostaną z nauką stosowania pomocy"

"... powszechnie stosowane stałe poprawianie dosiadu jest niczym innym, jak wymuszaniem regulaminowej pozycji, a więc nakłanianiem do usztywnienia. Postawa ciała i ułożenie poszczególnych jego części są w równej mierze uzależnione od zadań, jakie jeździec ma wykonać, a więc od tego, w jaki sposób te części ciała mają oddziaływać na konia (stosowanie pomocy). Toteż postawę jeźdźca na koniu można oceniać jedynie w zależności od stosowania odpowiednich pomocy i tylko w ramach tego należy ją poprawiać i kształtować."


A teraz uwagi praktyczne Nongie, czyli wykaz najczęstszych wad dosiadu:

Dosiad
- fotelowy (uniemożliwia działanie krzyżem)
- widłowy (utrudnia działanie łydkami)
- garbaty
- sztywny z wklęsłym krzyżem (ogólny błąd)

Głowa
- pochylona do dołu

Plecy
- zgarbione
- wklęsły krzyż
- za bardzo pochylone do przodu (inaczej - skoki)

Ręce (przedramiona)
- uniesione wysoko nad szyją konia
- kurczowo przyciśnięte do boków szyi konia
- mocno oparte o szyję
- niestabilne

Łokcie
- odstawione od ciała
- kurczowo przyciśnięte do tułowia
- niestabilne

Dłonie
- wierzch dłoni skierowany ku górze
- dlonie zgięte w nadgarstku
- otwarte palce

Kolana
- odstawione w bok
- kurczowo przyciśnięte do siodła (inaczej - skoki, wyścigi)

Stopy
- pięty uniesione w górę (niestabilne oparcie, słabszy kontakt)
- stopy włożone za głęboko w strzemiona (niebezpieczne!)
- stopa ustawiona palcami w stronę konia (utrata kontaktu łydki z koniem)

© 2006 Nasza Szkapa